Tôi đã tự học lập trình như thế nào?

Tôi không phải là người xuất thân từ ngành công nghệ.

Nếu nhìn vào con đường học tập của tôi trước đây, có lẽ chẳng ai nghĩ tôi sẽ viết code. Tôi học kế toán – kiểm toán, sau đó làm việc trong lĩnh vực tài chính, kế toán và ngân hàng. Công việc ổn định, đúng chuyên môn, đúng con đường mà nhiều người vẫn đi.

Nhưng cuộc sống đôi khi thay đổi theo những cách rất bất ngờ.

Bước ngoặt đến từ đại dịch

Năm 2021, khi đại dịch COVID xảy ra, mọi thứ chậm lại. Công việc, nhịp sống, cả những kế hoạch trước đó đều bị ảnh hưởng. Trong khoảng thời gian ở nhà nhiều hơn, tôi bắt đầu xem nhiều video trên internet hơn.

Một ngày nọ, tôi tình cờ xem được một video nói về lập trình web.

Tò mò.

Đó là cảm giác đầu tiên.

Người trong video chỉ đơn giản mở một trình soạn thảo code và bắt đầu gõ những dòng lệnh. Nhưng điều khiến tôi ngạc nhiên là chỉ sau vài phút, một trang web đơn giản đã xuất hiện trên màn hình.

Tôi tự hỏi:

"Một website thực sự được tạo ra như thế nào?"

Thế là tôi tải Visual Studio Code về máy.

Không phải để trở thành lập trình viên.

Chỉ đơn giản là thử xem sao.

Những dòng code đầu tiên

Những ngày đầu, tôi gần như chỉ làm một việc: đánh máy lại code theo video.

Không hiểu hết.

Không biết vì sao nó chạy.

Chỉ đơn giản là gõ từng dòng và xem điều gì xảy ra.

Nhưng điều thú vị là càng làm, tôi càng bắt đầu hiểu thêm một chút. Tôi nhận ra rằng phía sau mỗi website mà chúng ta nhìn thấy mỗi ngày là cả một hệ thống logic: HTML, CSS, JavaScript… và phía sau nữa là backend.

Sau đó, tôi bắt đầu tìm hiểu sâu hơn về backend với PHP.

Đó là lúc mọi thứ trở nên khó khăn hơn rất nhiều.

Tự học – nghĩa là tự lần mò

Vì tôi là tay ngang, không học công nghệ thông tin, không có thầy dạy, cũng không có bạn bè trong ngành để hỏi.

Thời điểm đó cũng chưa có AI hỗ trợ như bây giờ. Không có ChatGPT, không có công cụ giải thích code tức thì.

Muốn hiểu một thứ gì đó, tôi phải:

  • Tìm tài liệu
  • Đọc từng bài blog
  • Xem từng video
  • Và… thử sai rất nhiều lần

Có những lỗi nhỏ mà tôi mất cả buổi tối mới sửa được.

Có những đoạn code tôi gõ đi gõ lại hàng chục lần.

Nhưng chính những điều đó lại giúp tôi hiểu sâu hơn.

Dự án đầu tiên: bắt chước một website thật

Sau khi học được những kiến thức cơ bản, tôi tự đặt ra một thử thách cho mình.

Nếu chỉ học lý thuyết thì rất dễ bỏ cuộc.

Vì vậy tôi quyết định tự làm một dự án thực tế.

Tôi chọn một website bán hàng mà mình quen thuộc: website thời trang IVY Moda.

Mục tiêu rất đơn giản:

Thử code lại một website tương tự.

Ban đầu chỉ là giao diện.

Sau đó là:

  • Trang sản phẩm
  • Giỏ hàng
  • Backend xử lý dữ liệu

Mỗi ngày tôi làm từng chút một.

Có lúc cảm thấy rất chậm.

Nhưng nhìn lại sau vài tháng, tôi nhận ra mình đã đi được rất xa.

Lập trình mở ra một thế giới mới

Điều thú vị nhất khi học lập trình không phải là viết được code.

Mà là bạn bắt đầu nhìn thế giới công nghệ theo một cách khác.

Một website không còn chỉ là một trang web.

Bạn bắt đầu nghĩ:

  • Backend của nó hoạt động thế nào?
  • Database được thiết kế ra sao?
  • API được gọi như thế nào?

Từ đó, lập trình không chỉ là một kỹ năng.

Nó trở thành một công cụ để tạo ra sản phẩm.

Một nghề tay ngang đầy thú vị

Điều tôi biết ơn nhất là quyết định thử học lập trình năm đó.

Bởi vì nó mang lại cho tôi rất nhiều điều:

  • Một kỹ năng mới
  • Một nguồn thu nhập mới
  • Và quan trọng nhất: một cách suy nghĩ mới

Từ việc học lập trình web, tôi bắt đầu thử xây dựng những thứ khác:

  • Website
  • Web app
  • Các công cụ tự động hóa

Và sau này là những ứng dụng liên quan đến AI.

Nếu không có bước thử nghiệm ban đầu đó, có lẽ tôi sẽ không bao giờ bước vào thế giới công nghệ.

Điều tôi muốn nói với những người chưa biết lập trình

Rất nhiều người nghĩ rằng lập trình là thứ gì đó rất khó.

Hoặc họ nghĩ rằng:

  • Tôi không học IT
  • Tôi không có nền tảng toán
  • Tôi bắt đầu quá muộn

Nhưng sự thật là:

Lập trình không phải là thiên tài.

Nó là sự kiên nhẫn.

Bạn chỉ cần:

  • Bắt đầu từ những thứ nhỏ
  • Làm từng chút mỗi ngày
  • Và chấp nhận rằng mình sẽ sai rất nhiều lần

Ngay cả những lập trình viên giỏi cũng dành phần lớn thời gian để sửa lỗi.

Nếu tôi có thể quay lại năm 2021

Tôi vẫn sẽ làm điều tương tự.

Tải Visual Studio Code.

Gõ những dòng code đầu tiên.

Và bắt đầu hành trình đó một lần nữa.

Bởi vì đôi khi chỉ một quyết định nhỏ – thử học một điều mới – có thể mở ra cả một con đường hoàn toàn khác.

Và biết đâu, lập trình cũng có thể trở thành cánh cửa mới của bạn.